<html>

<head>
<meta http-equiv=Content-Type content="text/html; charset=unicode">
<meta name=Generator content="Microsoft Word 12 (filtered)">
<style>
<!--
 /* Font Definitions */
 @font-face
	{font-family:"Cambria Math";
	panose-1:2 4 5 3 5 4 6 3 2 4;}
 /* Style Definitions */
 p.MsoNormal, li.MsoNormal, div.MsoNormal
	{margin:0cm;
	margin-bottom:.0001pt;
	font-size:12.0pt;
	font-family:"Times New Roman","serif";}
p
	{margin-right:0cm;
	margin-left:0cm;
	font-size:12.0pt;
	font-family:"Times New Roman","serif";}
.MsoChpDefault
	{font-size:10.0pt;}
@page Section1
	{size:595.3pt 841.9pt;
	margin:70.85pt 70.85pt 70.85pt 70.85pt;}
div.Section1
	{page:Section1;}
-->
</style>

</head>

<body lang=TR>

<div class=Section1>

<p class=MsoNormal align=center style='text-align:center;text-indent:35.45pt'><b><span
style='font-size:16.0pt'>MEHMET AKİF ERSOY HAKKINDA KONUŞMA*</span></b></p>

<p style='margin:0cm;margin-bottom:.0001pt;text-align:justify;text-indent:35.45pt'><span
style='font-size:11.0pt'>&nbsp;</span></p>

<p style='margin:0cm;margin-bottom:.0001pt;text-align:justify;text-indent:35.45pt'><span
style='font-size:11.0pt'>Değerli Kardeşlerim, </span></p>

<p style='margin:0cm;margin-bottom:.0001pt;text-align:justify;text-indent:35.45pt'><span
style='font-size:11.0pt'>Hepinizi saygıyla selamlayarak sözlerime başlıyorum. </span></p>

<p style='margin:0cm;margin-bottom:.0001pt;text-align:justify;text-indent:35.45pt'><span
style='font-size:11.0pt'>Yıl, 1962.. İzmir’de Türkocağı gençlik kolu olarak bir
Akif’i Anma Günü düzenleyeceğiz.. Ocak Başkanı Merhum Kemal Fedai Coşkuner
öğretmenliğini kullanarak Alsancak’taki bir okulun konferans salonunu
ayarlamış.. O yıllarda, İzmir’de, üstelik Alsancak gibi bir semtte Akif’i
anacak, yani İslâm’dan söz edeceğiz.. Akıllara ziyan bir durum.. Gecenin
organizasyon işi bende... Olayın tadını tam çıkarayım istedim.. Okunacak
şiirlerden biri olarak “Ezan-ı Muhammedî”yi seçtim. Fonda da ezan okutacağız.
Ezan şiirle birlikte başlayacak ve şiirin bittiği yerde sona erecek.. Epeyce
bir provadan sonra başarılı olduk. Alsancak’ta bir okulun konferans salonunda
ezan sesini yükselttik.. </span></p>

<p style='margin:0cm;margin-bottom:.0001pt;text-align:justify;text-indent:35.45pt'><span
style='font-size:11.0pt'>Yükselttik yükseltmesine ama, Müslüman ağabeylerimizin
kimilerinden de papara yemekten kurtulamadık: “Vay efendim, ezan okunurken
susup dinlemek gerekirken, niçin şiir okundu?” Ben bu olayı, hala, bugün de
devam ettirdiğimiz ehem ile mühimmi ayırt edemeyişimizin bir örneği olarak hep
hatırlarım.. Ne ise.. </span></p>

<p style='margin:0cm;margin-bottom:.0001pt;text-align:justify;text-indent:35.45pt'><span
style='font-size:11.0pt'>Şimdi 43 yıl sonra, buradayız.. Aradaki fark, belli..
Üzerinde durmağa gerek yok.. Ama, şu var ki, benim yaşadığıma göre söylüyorum,
43 yıldır Akif’i anıyoruz, fakat, bu kadar çok anmamıza karşın Merhum Akif,
İstiklâl Marşı bir yanda tutulursa, hala ortalarda yok.. </span></p>

<p style='margin:0cm;margin-bottom:.0001pt;text-align:justify;text-indent:35.45pt'><span
style='font-size:11.0pt'>Nitekim, aradan geçen şu 43 yıla karşın, bakıyorum,
ben de Akif ile ilgili hiçbir şey yazmamış ve bu konuda konuşmamışım da.. </span></p>

<p style='margin:0cm;margin-bottom:.0001pt;text-align:justify;text-indent:35.45pt'><span
style='font-size:11.0pt'>Neden mi? Bu sorunun Akif’e ilişkin olanını bırakıp,
benim neden yazmadığım ve konuşmadığım kısmına cevap vermek için yine o yıllara
döneceğim.. Bir kanaatim vardı: Safahat, Akif’in Safahat’a girmemiş şiirleri,
nesirleri, vaazları, tercümeleri, mektupları ve hakkında yazılanlar bir enstitü
tarafından incelenmeli ve Akif böylesine bir akademik çalışmanın ürünü olarak
ortaya konulmalı ve tanıtılmalıydı.. Onu ancak böylece anlatmak mümkün
olabilirdi; bir makale ya da bir konferans, hele diyelim ki yarım saatlik kısa
bir konuşma onu anlatmağa yetmezdi. Bu düşünceyle O’nun hakkında yazmadım ve
konuşmadım... </span></p>

<p style='margin:0cm;margin-bottom:.0001pt;text-align:justify;text-indent:35.45pt'><span
style='font-size:11.0pt'>Değerli Kardeşlerim, </span></p>

<p style='margin:0cm;margin-bottom:.0001pt;text-align:justify;text-indent:35.45pt'><span
style='font-size:11.0pt'>Nitekim bu konuşma daveti yapıldığında da Akif ile
ilgili detaylı çalışmalar yapmış bazı kimselerin isimlerini vererek onların
çağırılmasını önerdim; ancak, ısrar edilince, işte, huzurunuza gelmiş
bulundum... </span></p>

<p style='margin:0cm;margin-bottom:.0001pt;text-align:justify;text-indent:35.45pt'><span
style='font-size:11.0pt'>Ve yukarıda anlattığım sebeplerden dolayı sizlere
Akif’i anlatmağa, tanıtmağa yeterli bir konuşma olmayacak, benim
söylediklerim.. O’nun mükemmel ahlâkını, sanatını, şiirlerinde aruzu ustaca
kullanışını ve konularındaki realizmi, gerçekçiliği, halkın sorunlarına
eğilişini, aktardığı çözümleri, özellikle yaşadığı yılları kaplayan önceleri
fikir kavgaları, sonraları istiklal savaşı sürecindeki mücadelesini, bu
savaştaki birinci derecede önem taşıyan çalışmalarını, bu arada karşılaştığı
olaylar dolayısıyla yaşadığı düş kırıklıklarını, buna karşın azmini
yitirmeyişini, her seferinde dimdik doğrularak yoluna devam edişini, ve bütün
bunların arasında da asıl fikri, ideali olan İslâm Birliği ve İslâm’ın hayata
geçirilmesi doğrultusundaki çabalarını bir konuşma ile anlatmanın imkânsızlığı
bir yandan karşınızda konuşan bu insanın bütün bunları kuşatabilmesindeki
imkânsızlık öbür yandan onu anlatma konusunda birer büyük engel olarak ortada
durmaktadır. </span></p>

<p style='margin:0cm;margin-bottom:.0001pt;text-align:justify;text-indent:35.45pt'><span
style='font-size:11.0pt'>Ama, öte yandan da şu bir gerçektir ki, o yıllarda,
yani imparatorluğun son yılları, İstiklâl Savaşı dönemi ve sonrasında Akif ne
kadar önemli ve vazgeçilmez idi ise, bugün de öyledir ve hala O’na, O’nun
fikirlerine büyük bir ihtiyaç vardır. Yani O’nun tanınması lâzımdır, elzemdir.
Bu lâzimenin yerine getirilmesi için ise yapılacak şey şudur: </span></p>

<p style='margin:0cm;margin-bottom:.0001pt;text-align:justify;text-indent:35.45pt'><span
style='font-size:11.0pt'>Akif’i sevenler ve önemseyenler olarak hepiniz buradan
ayrılır ayrılmaz, hemen Safahat’ı elinize alıp, baştan sona bir okumalısınız.
Bu ülkede normal bir aydın olmanın şartlarından biri de budur.. Bu ülkenin
aydını olmanın vazgeçilmez ön şartı, ilk şartı olan Kur’an-ı Kerim’i baştan
sona hiç değilse bir kerecik –mealiyle birlikte- okumamış bulunan
insanlarımızdan şimdi tutup da ön şart değil de şartlardan biri olan Akif’i
okumalarını ummak ne derecede tutarlıdır, bilmiyorum ama, bildiğim bir şey
olarak da Safahat’la birlikte Akif’in diğer çalışmalarının da mutlaka okunması
gerektiğini tekrarlıyorum.. </span></p>

<p style='margin:0cm;margin-bottom:.0001pt;text-align:justify;text-indent:35.45pt'><span
style='font-size:11.0pt'>Değerli Kardeşlerim, </span></p>

<p style='margin:0cm;margin-bottom:.0001pt;text-align:justify;text-indent:35.45pt'><span
style='font-size:11.0pt'>Bu konuda niye bu kadar ısrarlı olduğuma gelince.. </span></p>

<p style='margin:0cm;margin-bottom:.0001pt;text-align:justify;text-indent:35.45pt'><span
style='font-size:11.0pt'>Günümüzü, günümüzdeki olayları, gelişmeleri ve
Müslümanlar olarak hala bugün bile içinde bulunduğumuz keşmekeşi, açmazları,
tutarsızlıkları, din, hatta dinin özü, ruhu olarak önümüze konulan inançların
mahiyetini ve bunların işlevlerinin hem dinimizi, hem ülkemizi, hem de
halkımızı ne tür etkilediğini, bizim için çıkış yolunu ve yollarını anlamak
için, gerçekten de Akif’i anlamamıza, bilmemize ihtiyaç vardır da, onun için bu
konuda bu kadar ısrarlı ve ısrarcı olmak ihtiyacını duymaktayım.. </span></p>

<p style='margin:0cm;margin-bottom:.0001pt;text-align:justify;text-indent:35.45pt'><span
style='font-size:11.0pt'>Akif’in kurtulmuş ve kurtarıcı nesil olarak gördüğü,
andığı, anlattığı, Asım nesli olarak isimlendirerek destanlaştırıp ümitler
bağladığı neslin, arada bir ortaya çıkıyor, görüntü veriyor olmasına karşın,
niçin bir türlü maya tutmadığını, tutturamadığını, her meydanda boy gösterir
gibi olduğunda nasıl oluyor da hemen yozlaştığını, aslî çizgisinden
uzaklaştığını ve bu yüzden de neden hala Kur’an-ı Kerim’in ve Allah Resulü’nün
gerçeğinin bir türlü hayatımıza giremediğini, bunların yerini hep bir takım
başkaca önderlerin ve yol göstericilerin üstelik bunların da adını kullanarak,
bunları bayrak edinerek nasıl ve niçin işgal etmekte olduklarını, böylece
İslâm’ın hakikatinin bir türlü bu ülkede boy gösteremeyişini kavramanın
yollarından biri ve belki de biriciği Akif’i tanımaktır da o yüzden ısrarlı ve
ısrarcı olmaktayım... </span></p>

<p style='margin:0cm;margin-bottom:.0001pt;text-align:justify;text-indent:35.45pt'><span
style='font-size:11.0pt'>Hemen belirteyim: </span></p>

<p style='margin:0cm;margin-bottom:.0001pt;text-align:justify;text-indent:35.45pt'><span
style='font-size:11.0pt'>Akif, yalnızca İstiklâl Marşı ya da Çanakkale
Şehitleri ve bu emsal kimi hamasî şiirler ya da Süleymaniye, Fatih Kürsüleri
veya Kastamonu ve benzeri camilerdeki vaazlarından ve dahası Safahat’tan da
ibaret değildir... O, daha önce de değindiğim gibi geçmişin bir fotoğrafı ve
bugünün de bir topoğrafyası, bir haritasıdır. </span></p>

<p style='margin:0cm;margin-bottom:.0001pt;text-align:justify;text-indent:35.45pt'><span
style='font-size:11.0pt'>Değerli Kardeşlerim, </span></p>

<p style='margin:0cm;margin-bottom:.0001pt;text-align:justify;text-indent:35.45pt'><span
style='font-size:11.0pt'>Olaya bu açıdan baktığımızda, bizim, Akif dönemine de
değil, çok daha öncesine, ta Tanzimat yıllarına dönmemiz gerekecek.. O yıllarda
ülkede büyük ıslahatlar tasarlayan Yeni Osmanlılar hareketinin ta başlangıç
yıllarına gitmemiz gerekecek.. </span></p>

<p style='margin:0cm;margin-bottom:.0001pt;text-align:justify;text-indent:35.45pt'><span
style='font-size:11.0pt'>Ayrıntıya girmek çok zaman alacağı için, kısa geçelim:
Bu Yeni Osmanlılar ilk adımda kendi aralarında ikiye ayrılacak.. Garpçılar,
yani Batıcı’lar ve deyim yerindeyse Muhafazakârlar.. Muhafazakâr kesim bir süre
sonra yine kendi içinde bölünecek: Osmanlıcılar ve İslâmcılar.. Bu grupların
görüşlerine değinmek çok zaman alacağı için, geçiyorum.. Bir süre sonra,
milliyetçi düşüncelerin yaygınlık kazanması ve özellikle İslâm âleminin içinde
bulunduğu durumun ümitsiz görüntüsü, bunlardan bazılarında ”biz kendi paçamızı
kurtaralım” dercesine Türkçülük cereyanına vücut verecek ve onlar da bugünkü
Türk Müslümanlığı düşüncesine benzer fikirlerle İslâmcılardan ayrılacak,
içlerinden bir kısmının ucu da ırkçılıktan çıkacak.. </span></p>

<p style='margin:0cm;margin-bottom:.0001pt;text-align:justify;text-indent:35.45pt'><span
style='font-size:11.0pt'>Akif, işte bu fotoğraf içinde İslâmcı kimliği ile yer
almaktadır. Ve, hemen belirtelim ki, Akif’i Akif yapan da, bugüne dek taşıyan
da, bundan sonrası için önemli kılan da bu kimliğidir.. </span></p>

<p style='margin:0cm;margin-bottom:.0001pt;text-align:justify;text-indent:35.45pt'><span
style='font-size:11.0pt'>Peki, İslâmcılık da, nasıl bir İslâmcılık; Akif ve
İslâmcılık düşüncesini bir arada anınca İslâmcılık’tan ne anlayacağız?.. Akif’i
İslâmcılık düşüncesinin önderi ya da sözcüsü yapan gelişmeler nasıl
gerçekleşmiştir?. </span></p>

<p style='margin:0cm;margin-bottom:.0001pt;text-align:justify;text-indent:35.45pt'><span
style='font-size:11.0pt'>Değerli Kardeşlerim, </span></p>

<p style='margin:0cm;margin-bottom:.0001pt;text-align:justify;text-indent:35.45pt'><span
style='font-size:11.0pt'>Asıl soru ya da üzerinde durulması gereken nokta
budur.. Biz de öyle yapalım.. </span></p>

<p style='margin:0cm;margin-bottom:.0001pt;text-align:justify;text-indent:35.45pt'><span
style='font-size:11.0pt'>Akif, ta başından beri, elbette, şuurlu bir Müslüman
kimliğinin bütün özelliklerini taşıyordu. Nitekim, bir yandan Garpçılık fikrini
benimseyenlerle savaşım içinde iken, öte yandan halk arasındaki yanlış dini
düşünce uygulamaları dile getirip, şiddetle eleştiriyordu.. Ve elbette, bütün
Müslümanların kurtuluşu anlamına gelen bir birlik ve birlikteliğin düşlerini
kuruyordu. İslâm Dünyasının bütününde faaliyet gösteren Teşkilat-ı Mahsusa
adına gerek Batı’ya ve gerekse Ortadoğu’ya olan seyahatleri bu düşüncesini daha
bir pekiştirmişti. Ve, elbette nasıl bir çıkar yol sorusunu kendine soruyor ve
yine elbette ki, kimi belirlemeler de yapıyor; fikirler üretiyordu.. </span></p>

<p style='margin:0cm;margin-bottom:.0001pt;text-align:justify;text-indent:35.45pt'><span
style='font-size:11.0pt'>Ama, bir gelişme O’nda her şeyi yerli yerine oturttu..
</span></p>

<p style='margin:0cm;margin-bottom:.0001pt;text-align:justify;text-indent:35.45pt'><span
style='font-size:11.0pt'>1890’lı yıllar.. İslâm Birliği düşüncesinin
gerçekleşmesi doğrultusunda Teşkilat-ı Mahsusa kanalıyla her yörenin nabzını
yoklamış bulunun Sultan İkinci Abdülhamit, artık harekete geçme gününün
geldiğini düşünerek, İslâm aleminin her yanından alimlerin katılacağı bir
kongrenin organizasyonunu gerçekleştirsin diye l892 Yılında Cemalettin
Efgani’yi Londra’dan çağırtıyor.. l894 Yılı Hac Mevsiminde Hindistan’dan,
İran’dan, Afganistan’dan, Rusya’dan, Mısır’dan, Şam’dan, Mağrip Ülkelerinden,
Afrika’dan; hemen hemen dünyanın her yöresinden Müslümanların öncüsü
durumundaki alimler Hicaz’da toplanıyor.. İmam Şamil’in oğullarından Gazi
Muhammed’in başkanlık ettiği bir ayı geçen bir süreyi kapsayan bu toplantılarda
kimi kararlar alınıp, çalışma programları hazırlanıyor.. </span></p>

<p style='margin:0cm;margin-bottom:.0001pt;text-align:justify;text-indent:35.45pt'><span
style='font-size:11.0pt'>Alınan bu kararlar, toplantılara katılanların tümü
tarafından ülkelerine döner dönmez uygulamaya konuluyor.. Büyük bir çaba içinde
hem akademik hem de halka yönelik çalışmalarla bir yandan Batı’nın
saldırılarına karşı İslâm’dan cevaplar verilmekte, öte yandan Müslümanlara da
İslâm özgün yapısıyla anlatılıp tanıtılmakta, bu arada sömürgeci güçlere karşı
İstiklâl meşaleleri tutuşturacak yorumlarla kalplere ateş verilmekte; İslâm
alemi uyanışa çağırılmaktadır. </span></p>

<p style='margin:0cm;margin-bottom:.0001pt;text-align:justify;text-indent:35.45pt'><span
style='font-size:11.0pt'>Mevlana Şibli’nin Hindistan’da kurduğu araştırma
akademisi, Abduh’un Ezher’de yaptığı düzenleme, Musa Carullah’ın
Azerbaycan’daki çalışmaları, Afrika’da Senusi hareketinin yeni bir atılıma
geçmesi örneğinde olduğu gibi İslâm aleminin her yanında başlayan bu
faaliyetler, ülkemizde, işbu kongreye de katılmış olan Akif dolayısıyla
Sebilürreşad dergisinde merkezleşiyor.. Mustafa Sabri Efendi başta olmak üzere
pek çok alimle bu kongreye katılmış olan Akif, o çerağı işte Sebilürreşad
Dergisinde tutuşturuyor. </span></p>

<p style='margin:0cm;margin-bottom:.0001pt;text-align:justify;text-indent:35.45pt'><span
style='font-size:11.0pt'>Değerli Kardeşlerim, </span></p>

<p style='margin:0cm;margin-bottom:.0001pt;text-align:justify;text-indent:35.45pt'><span
style='font-size:11.0pt'>Akif’in İstiklâl Savaşı ve sondasındaki tüm
çırpınışları ve verimleri işte, bu bağlamda alındığındadır ki, önemi ve günümüz
için de önemini yitirmemiş olduğu belki daha iyi anlaşılmış olacaktır. </span></p>

<p style='margin:0cm;margin-bottom:.0001pt;text-align:justify;text-indent:35.45pt'><span
style='font-size:11.0pt'>Akif'le birlikte başlamış olan bu hareketin
ülkemizdeki süreçte üç kırılma noktasına uğramış olduğunu da belirtmeden
geçemeyeceğim: </span></p>

<p style='margin:0cm;margin-bottom:.0001pt;text-align:justify;text-indent:35.45pt'><span
style='font-size:11.0pt'>Bunlardan birincisi, yeni kurulan devletin, Türkiye
Cumhuriyeti’nin yapılanmasının Akif’in fikirleri için müsait olmayan bir iklim
oluşturmasından ötürü, bu çizginin kesintiye uğraması, silinircesine bir
akıbetle karşılaşıp, adeta yaşanmamış bir olay, bir gelişim durumuna düşmesi.. </span></p>

<p style='margin:0cm;margin-bottom:.0001pt;text-align:justify;text-indent:35.45pt'><span
style='font-size:11.0pt'>İkincisi, Müslümanların biraz nefeslenir gibi olduğu
l960 sonrasında, kendi çizgisine yani Akif’lerin çizgisine dönüp, oradan
yürüyerek kopukluğu giderme yerine, tercümeler kanalıyla çoğu müstemleke
durumundaki ülkelerde yapılan İslâmî yorumlara sarılarak, üzerimize pek de
uygun düşmeyen bir elbise ya da zırh giyme sürecimiz.. </span></p>

<p style='margin:0cm;margin-bottom:.0001pt;text-align:justify;text-indent:35.45pt'><span
style='font-size:11.0pt'>Üçüncüsü, kendisinden büyük yararlar sağladığımız bu
sürecin sonunda tam kendimizi gelme noktasına varmışken, ortalığı sırrî,
mistik, tasavvufi inançların, Akif ve arkadaşlarının deyimiyle Tasavvuf
Mezhebi’nin işgal etmesi.. </span></p>

<p style='margin:0cm;margin-bottom:.0001pt;text-align:justify;text-indent:35.45pt'><span
style='font-size:11.0pt'>Evet; bu üç kırılma sebebiyle Akif bu ülkede halen
yoktur.. Ve, bu ülkenin ise, Akif’e ihtiyacı vardır.. “Doğrudan doğruya
Kur’an’dan alıp ilhamı, asrın idrâkine söyletmeliyiz İslâm’ı..” vurgusunu yapan
Akif düşüncesine.. </span></p>

<p style='margin:0cm;margin-bottom:.0001pt;text-align:justify;text-indent:35.45pt'><span
style='font-size:11.0pt'>Yüce Allah’tan hem O’na, hem bizlere, hem de bütün
müminlere rahmet diliyorum.. </span></p>

<p style='margin:0cm;margin-bottom:.0001pt;text-align:justify;text-indent:35.45pt'><span
style='font-size:11.0pt'>Hepinizi saygıyla selâmlıyorum.. </span></p>

<p class=MsoNormal><span style='font-family:Symbol'>·</span>  <br>
<span style='font-size:9.0pt'>*1995 Yılında Pendik Belediyesinin düzenlediği
gecede yaptığım konuşma; Ümran Dergisinde de yayınlanmıştır.</span><span
style='font-size:7.5pt'> </span></p>

</div>

</body>

</html>
�